Các đại biểu Quốc hội tìm hiểu về thị trường chứng khoán tại Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội, tháng 7/2019.

Các đại biểu Quốc hội tìm hiểu về thị trường chứng khoán tại Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội, tháng 7/2019.

Luật mới sẽ làm mới không gian đầu tư của vốn ngoại

(ĐTCK) Cùng với nhiều điểm mới tại dự thảo Luật Chứng khoán, Luật Doanh nghiệp sửa đổi, những nội dung mới tại dự thảo Luật Đầu tư sửa đổi đang được trông đợi sẽ tháo gỡ những bất cập kéo dài về nới rộng sở hữu cổ phần cho nhà đầu tư nước ngoài, qua đó mang lại không gian hoạt động mới theo hướng thông thoáng hơn cho dòng vốn ngoại.

Tạo sự ăn khớp giữa các luật

Bài toán nới room cho nhà đầu tư nước ngoài trên thị trường chứng khoán Việt Nam đến thời điểm này tiếp tục vướng do “độ vênh” của các luật. Điều này dẫn đến nỗ lực gia tăng hút vốn ngoại cho thị trường chứng khoán thông qua con đường nới room chưa có sự cải thiện đáng kể tính đến thời điểm này.

Đây là lý do nhà đầu tư, thị trường đang trông đợi với “bộ ba” luật: Chứng khoán, Đầu tư, Doanh nghiệp được sửa cùng thời điểm sẽ tháo gỡ bất cập hiện tại.

Liên quan đến hướng nới room cho nhà đầu tư nước ngoài, theo ông Quách Ngọc Tuấn, Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, dự thảo Luật Đầu tư (sửa đổi) đã thể chế hóa quan điểm, chủ trương đối với hoạt động thu hút đầu tư nước ngoài theo Nghị quyết 50-NQ/TW ngày 20/8/2019 của Bộ Chính trị về định hướng hoàn thiện thể chế, chính sách, nâng cao chất lượng, hiệu quả hợp tác đầu tư nước ngoài đến năm 2030.

Dự thảo Luật đã bổ sung quy định về Danh mục ngành, nghề tiếp cận thị trường thị trường có điều kiện đối với nhà đầu tư nước ngoài theo cách tiếp cận chọn bỏ. Danh mục này bao gồm: ngành, nghề nhà đầu tư nước ngoài chưa được tiếp cận thị trường và ngành, nghề nhà đầu tư nước ngoài được tiếp cận thị trường có điều kiện.

Ngoài 2 danh mục này, nhà đầu tư nước ngoài được áp dụng điều kiện tiếp cận thị trường như quy định đối với nhà đầu tư trong nước.

Căn cứ điều kiện phát triển kinh tế - xã hội trong từng thời kỳ và các luật, pháp lệnh, điều ước quốc tế về đầu tư, Chính phủ công bố Danh mục ngành, nghề tiếp cận thị trường có điều kiện của nhà đầu tư nước ngoài.

Việc bổ sung quy định này nhằm nâng cao tính minh bạch, khả thi trong việc áp dụng cam kết về mở cửa thị trường của Việt Nam phù hợp với các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới và các điều ước quốc tế về đầu tư, đồng thời khắc phục tình trạng thiếu thống nhất trong việc áp dụng các cam kết của Việt Nam tại các hiệp định có cách tiếp cận khác nhau về mở cửa thị trường (chọn cho và/hoặc chọn bỏ)…

Trên cơ sở định hướng trên, dự thảo Luật Đầu tư (sửa đổi) phân định rõ điều kiện, thủ tục góp vốn, mua cổ phần, phần vốn góp của nhà đầu tư theo quy định của Luật Đầu tư và điều kiện, thủ tục góp vốn, mua, bán cổ phần của công ty đại chúng; tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài tại công ty đại chúng theo Luật Chứng khoán.

Trường hợp pháp luật về chứng khoán không quy định về điều kiện, tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài thì thực hiện theo quy định của pháp luật về đầu tư…

Cụ thể, liên quan đến thủ tục đầu tư theo hình thức góp vốn, mua cổ phần, phần vốn góp, dự thảo Luật Đầu tư quy định điều kiện, tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài và thủ tục mua, bán cổ phần, phần vốn góp, kinh doanh chứng khoán của tổ chức kinh doanh chứng khoán, quỹ đầu tư, công ty đầu tư chứng khoán, công ty đại chúng, nhà đầu tư thực hiện theo quy định của pháp luật về chứng khoán.

Trường hợp pháp luật về chứng khoán không quy định về thủ tục, điều kiện, tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài thì thực hiện theo quy định của pháp luật về đầu tư…

Nhằm tạo sự liên thông, đồng bộ với quy định trên, dự thảo Luật Chứng khoán quy định, nhà đầu tư nước ngoài, tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài khi tham gia đầu tư, hoạt động trên thị trường chứng khoán Việt Nam tuân thủ quy định về tỷ lệ sở hữu nước ngoài, điều kiện, trình tự, thủ tục đầu tư theo quy định của pháp luật về chứng khoán và thị trường chứng khoán.

Chính phủ quy định cụ thể tỷ lệ sở hữu nước ngoài, điều kiện, trình tự, thủ tục đầu tư, việc tham gia của nhà đầu tư nước ngoài, tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

Ông Vũ Hồng Thanh, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội cho biết, dự thảo Luật Đầu tư (sửa đổi) có quy định về điều kiện, tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài và dự kiến quy định ngành, nghề tiếp cận thị trường có điều kiện đối với nhà đầu tư nước ngoài.

Việc quy định như dự thảo Luật Chứng khoán (sửa đổi) bảo đảm được tính thống nhất với quy định hiện hành và dự thảo Luật Đầu tư sửa đổi, đồng thời bảo đảm tính linh hoạt bằng việc giao Chính phủ hướng dẫn…

Nới room: tính chủ động thuộc về doanh nghiệp

Luật mới sẽ làm mới không gian đầu tư của vốn ngoại ảnh 1

Từ định hướng sửa các luật như trên, lời giải cho bài toán nới room phần nào được hé mở, tuy nhiên vẫn phải đợi hướng dẫn của Chính phủ.

Theo phân tích của Công ty Chứng khoán Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BSC), khi Luật Chứng khoán được Quốc hội thông qua sẽ tạo cơ sở để Chính phủ đưa ra quy định nhằm mở nút thắt về tỷ lệ sở hữu nước ngoài trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

Đề cập đến việc nới room sở hữu cổ phần cho nhà đầu tư nước ngoài là quyền của doanh nghiệp trên cơ sở quy định khung của pháp luật, ông Phan Đức Hiếu, Phó viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương, thành viên Ban soạn thảo Luật Doanh nghiệp sửa đổi cho rằng, về nguyên tắc, pháp luật chỉ đưa ra quy định khung về tỷ lệ sở hữu cổ phần tối đa mà nhà đầu tư nước ngoài được phép sở hữu trong các ngành, lĩnh vực cụ thể, nhằm đáp ứng các mục tiêu của quản lý nhà nước, chứ Nhà nước không can thiệp vào quyền của doanh nghiệp.

Chẳng hạn, trong lĩnh vực A, pháp luật quy định nhà đầu tư nước ngoài được nắm giữ 100% cổ phần/vốn điều lệ, nhưng doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực A có quyền không mở room cho nhà đầu tư nước ngoài, hoặc mở dưới 100%, chứ không phải pháp luật buộc doanh nghiệp phải mở 100%.

“Đó là thông lệ quốc tế, cũng là phù hợp với đạo lý kinh doanh, bởi với tư cách là chủ đồng vốn bỏ ra kinh doanh, ông chủ doanh nghiệp có quyền lựa chọn đối tác trong hay ngoài nước để hợp tác làm ăn. Nếu chọn đối tác nước ngoài, thì doanh nghiệp toàn quyền quyết định mở room đến mức nào trên cơ sở khung nguyên tắc mà pháp luật quy định, để đảm bảo có lợi nhất cho doanh nghiệp”, ông Hiếu chia sẻ.

Với hướng chuyển động chính sách như trên, rõ ràng để giải bài toán nới room cho nhà đầu tư nước ngoài trên thị trường chứng khoán Việt Nam, nếu chỉ có sự đổi mới chính sách từ phía nhà nước thôi là chưa đủ, mà còn chờ sự nhiệt tình của chính doanh nghiệp.

Nói cách khác, Nhà nước chỉ có thể tạo ra sân chơi, còn doanh nghiệp mới là chủ thể quyết định có tham gia sân chơi hay không.

Ngoài hướng nới room trên, một số doanh nghiệp và đại biểu Quốc hội đề xuất thêm biện pháp triển khai sản phẩm Chứng chỉ lưu ký không có quyền biểu quyết.

Ông Huỳnh Thành Chung, Tổng giám đốc CTCP Sản xuất - Xây dựng - Thương mại và Nông nghiệp Hải Vương, Ủy viên Uỷ ban Kinh tế của Quốc hội cho rằng, Luật Chứng khoán sửa đổi bổ sung loại hàng hóa mới là Chứng chỉ lưu ký không có quyền biểu quyết là hoàn toàn phù hợp với yêu cầu của thị trường và kỳ vọng của nhà đầu tư nước ngoài, cũng như các công ty của Việt Nam.

Tuy nhiên, quy định về sản phẩm này cần rõ ràng và phù hợp, nhất là cần chi tiết về thủ tục, điều kiện phát hành, cơ chế kiểm soát giao dịch từ phía nhà nước, để việc triển khai sản phẩm này có tính khả thi.

Tin bài liên quan

VNIndex

1,010.22

4.25 (0.42%)

 
VNIndex 1,010.22 4.25 0.42%
HNX 148.17 -0.23 -0.15%
UPCOM 66.5 -0.11 -0.16%

Lịch sự kiện

30/11/2020
01/12/2020
03/12/2020
04/12/2020
07/12/2020
08/12/2020
09/12/2020
10/12/2020
14/12/2020
15/12/2020
16/12/2020
17/12/2020
21/12/2020
22/12/2020
26/10/2021