HOSE sẽ hoàn thiện “bộ lệnh” để hỗ trợ nhà đầu tư

HOSE sẽ hoàn thiện “bộ lệnh” để hỗ trợ nhà đầu tư

(ĐTCK) Từ 2/7/2012, Sở GDCK TP. HCM (HOSE) dự kiến áp dụng thêm 1 lệnh mới: lệnh thị trường, để gia tăng sự lựa chọn cho NĐT, hỗ trợ thanh khoản.

Bên cạnh đó, HOSE cũng sẽ nghiên cứu đề xuất nới biên độ giá và cơ chế tạm ngừng giao dịch trong trường hợp khẩn cấp. Ông Lê Hải Trà, Ủy viên thường trực HĐQT, Phó tổng giám đốc HOSE đã trao đổi với ĐTCK.

Ngày 2/7, HOSE dự kiến áp dụng thêm loại lệnh mới: lệnh thị trường. HOSE dự báo thế nào về sự tác động của loại lệnh này đến thị trường, đặc biệt là đến khả năng thanh khoản?

Mục đích của việc áp dụng lệnh thị trường là nhằm cung cấp thêm công cụ đặt lệnh cho nhà đầu tư, tạo tính linh hoạt trong đợt giao dịch khớp lệnh liên tục. Với tốc độ khớp nhanh và khả năng khớp lệnh thành công cao, lệnh thị trường sẽ là công cụ trợ giúp cho nhà đầu tư trong những thời điểm thị trường biến động nhanh. Đồng thời, HOSE cũng kỳ vọng lệnh thị trường sẽ góp phần nâng cao thanh khoản cho thị trường. HOSE sẽ có đánh giá cụ thể sau thời gian triển khai thí điểm.

 

Sau khi ra mắt lệnh thị trường, HOSE có dự định xây dựng tiếp các công cụ hỗ trợ giao dịch cho nhà đầu tư không?

Theo thông lệ, trên các TTCK quốc tế, hai loại lệnh cơ bản và tiện lợi nhất mà mọi nhà đầu tư có thể sử dụng để phục vụ cho mục đích giao dịch của mình là lệnh giới hạn (Limit order) và lệnh thị trường (Market order). Ngoài ra, tùy thuộc mức độ phát triển của thị trường và tư duy đầu tư của các nhà đầu tư, các thị trường TTCK quốc tế đã thừa kế hoặc từng bước tự xây dựng cho riêng mình một số loại lệnh mới dựa trên cơ sở một số tiêu chí chuẩn chung hướng đến nhà đầu tư như:  tăng tốc độ khớp lệnh (Speed Execution), giới hạn rủi ro (Conditions), kiểm soát thời gian hiệu lực lệnh đặt (Time in force)…, nhằm tăng sự tiện lợi khi giao dịch.

Trong thời gian tới, HOSE sẽ nghiên cứu và triển khai từng bước các loại lệnh mới, tương ứng với mức độ phát triển của thị trường cũng như giới thiệu các sản phẩm mới. Điều này cũng không nằm ngoài mục đích tạo thêm sự tiện lợi, tăng tốc độ trong giao dịch cũng như hỗ trợ nhà đầu tư kiểm soát rủi ro trong từng quyết định khi tham gia mua, bán trên HOSE.

 

Tại Diễn đàn DN 2012, Nhóm Nghiên cứu thị trường vốn có kiến nghị: “HOSE nên gỡ bỏ biên độ dao động giá 5% để giải phóng quyền đặt giá cho nhà đầu tư, đồng thời thay vào đó nên áp dụng biện pháp dừng giao dịch nếu 1 cổ phiếu biến động quá một tỷ lệ giá nào đó”. Quan điểm của ông về vấn đề này như thế nào?

Thứ nhất, việc áp dụng biên độ giá trần/sàn hiện nay vẫn đang được nhiều Sở GDCK trong khu vực và thế giới thực hiện như Thái Lan , Indonesia , Malaysia , Hàn Quốc, Đài Loan… Chức năng này giúp kiểm soát giá chứng khoán không tăng hoặc giảm quá lớn, gây ra biến động giao dịch bất thường. Để tăng thêm tính thanh khoản cho thị trường, việc mở rộng biên độ giới hạn giá trần/sàn hiện tại là 5% tại sàn TP. HCM là một giải pháp cần được xem xét trong thời gian tới.

Song song với áp dụng biên độ giá trần/sàn, việc áp dụng cơ chế ngừng giao dịch toàn thị trường (Market Circuit Breaker) cũng được áp dụng phổ biến tại nhiều TTCK lớn như Thái Lan, Hàn Quốc, Indonesia, Đài Loan… Đây là cơ chế tạm ngưng toàn bộ giao dịch trên thị trường cổ phiếu khi một chỉ số cơ sở phản ảnh thị trường biến động vượt ngưỡng giới hạn định trước. Đây là biện pháp quản lý phổ biến, nhiều nơi trên thế giới đang sử dụng nhằm tránh sự đổ vỡ của thị trường.

Thứ hai, cơ chế tạm ngưng giao dịch trên một mã chứng khoán cụ thể (Symbol Circuit Breaker) là một cơ chế kiểm soát giao dịch mới, đang được một số Sở GDCK áp dụng thử nghiệm. Cơ chế này cho phép tự động tạm ngưng giao dịch của một mã chứng khoán khi mức giá giao dịch của mã này vượt ngưỡng tỷ lệ giới hạn được thiết lập. Ngưỡng tỷ lệ giới hạn giá có thể co giãn tăng giảm theo một tỷ lệ nhỏ được thiết lập dựa trên mức giá khớp gần nhất. Cơ chế Symbol Circuit Breaker thường áp dụng tại thị trường không quy định giới hạn biên độ trần/sàn cho giá trong ngày. 

Với một thị trường quy mô còn tương đối nhỏ và nhiều biến động như ở Việt Nam, tâm lý nhà đầu tư còn chưa ổn định, cơ sở nhà đầu tư chưa thực sự đủ rộng và vững chắc, thì việc áp dụng một giải pháp quản lý cần xuất phát từ yêu cầu thực tế và được cân nhắc, tính toán kỹ lưỡng.

 

Hiệu quả thực tế của giải pháp kéo dài thời gian giao dịch sang buổi chiều sau gần 3 tháng triển khai như thế nào, thưa ông?

Việc triển khai thí điểm giao dịch buổi chiều đã giúp nhà đầu tư có cơ hội tham gia giao dịch nhiều hơn, lượng lệnh giao dịch được nhập vào hệ thống giao dịch của HOSE tăng gấp đôi so với hai tháng trước khi áp dụng. Giao dịch buổi chiều góp phần gia tăng tính thanh khoản, khối lượng và giá trị giao dịch bình quân sau khi áp dụng đều tăng trên 93% so với hai tháng trước khi áp dụng.

Giá trị giao dịch và khối lượng giao dịch trong phiên chiều chiếm khoảng 1/3 tổng giá trị giao dịch và khối lượng giao dịch cả ngày. Điều đó cho thấy, việc áp dụng giao dịch buổi chiều đã nhận được nhiều sự quan tâm và hưởng ứng của các thành viên và nhà đầu tư, phù hợp với cách thức tổ chức giao dịch trên TTCK quốc tế. Với những kết quả đạt được, HOSE đã kiến nghị UBCK chính thức kéo dài thời gian giao dịch sang buổi chiều.